20 Yanvar faciəsi Azərbaycan xalqının azadlıq və müstəqillik uğrunda apardığı mübarizənin ən faciəli, eyni zamanda ən şanlı səhifələrindən biridir. 1990-cı il yanvarın 19-dan 20-nə keçən gecə Sovet İttifaqının hərbi birləşmələri Bakıya və respublikanın bir sıra bölgələrinə yeridilərək dinc əhaliyə qarşı ağır cinayətlər törətmişdir.
 
Həmin dövrdə Azərbaycanda milli azadlıq hərəkatı geniş vüsət almış, xalq Ermənistanın ərazi iddialarına, Dağlıq Qarabağda baş verən hadisələrə və mərkəzi sovet hakimiyyətinin ədalətsiz siyasətinə etiraz edirdi. Bu etirazları susdurmaq məqsədilə SSRİ rəhbərliyi fövqəladə vəziyyət elan etmədən, əvvəlcədən xəbərdarlıq etmədən silahlı ordu hissələrini Bakıya daxil etdi.
 
Yanvarın 20-də gecə saatlarında tanklar və zirehli texnikalar şəhərə yeridildi, dinc insanlar gülləbaran edildi. Rəsmi məlumatlara əsasən, bu qanlı hadisə nəticəsində 131 nəfər şəhid olmuş, yüzlərlə insan yaralanmış, çox sayda sakin qanunsuz həbs edilmişdir. Şəhidlər arasında qadınlar, uşaqlar və yaşlı insanlar da olmuşdur. Bu hadisə sovet rejiminin öz vətəndaşlarına qarşı törətdiyi ağır hərbi cinayət kimi tarixə düşmüşdür.
 
20 Yanvar faciəsi Azərbaycan xalqının iradəsini qıra bilmədi. Əksinə, bu hadisə milli birliyi daha da möhkəmləndirdi və müstəqillik arzularını gücləndirdi. 1991-ci ildə Azərbaycanın dövlət müstəqilliyini bərpa etməsi məhz bu qanlı, lakin şərəfli mübarizənin məntiqi nəticəsi oldu.
 
Bu gün 20 Yanvar Azərbaycan Respublikasında Ümumxalq Hüzn Günü kimi qeyd olunur. Şəhidlər xiyabanında dəfn olunan Vətən övladlarının xatirəsi dərin ehtiramla anılır. 20 Yanvar şəhidləri Azərbaycan xalqının azadlıq yolunda verdiyi müqəddəs qurbanların simvoludur və onların xatirəsi daim qəlbimizdə yaşayacaq.

Aslan Abbaszadə
Faktor.az xəbər portalının təsisçisi və Baş Redaktoru